نشانه سجده تلاوت در مصاحف
نشانه سجده تلاوت در مصاحف
معمولا کاتبان قرآن کریم موضع سجده را با استفاده از برخی نشانه ها مشخص می کنند.در برخی مصاحف رایج در کشور های عربی و اسلامی از جمله قرآن کریم به خط عثمان طه خطاط مشهور اهل سوریه موضع سجده تلاوت با سه نشانه مشخص شده است :
1 – عبارت سجده در حاشیه صفحه.
2 – شکل محراب در پایان آیه سجده و پیش از شماره آن.
3 – خط کشیده بر رو و گاه زیر عبارت سجده.
در برخی از مصاحف به یک یا دو نشانه از نشانه های سه گانه مزبور اکتفا شده است.برای مثال در قرآنی که توسط همان کاتب (عثمان طه) نوشته شده از نشانه خط کشیده استفاده نشده است.در برخی دیگر از مصاحف نیز تنها بخ ذکر سجده در حاشیه صفحه بسنده شده است.برای نمونه می توان به مصحفی که توسط حافظ عثمان خطاط معروف اهل ترکیه کتابت شده اشاره کرد.برای نشان دادن آیه سجده حالات دیگری نیز وجود دارد که با توجه به کاربرد محدودشان به آنها اشاره نمی کنیم.در قرآنهای چاپ مرکز طبع و نشر قرآن جمهوری اسلامی ایران با توجه به این که از نظر اکثر فقهای امامیه،تلاوت کل آیه جهت وجوب سجده تلاوت ضروری است از سه نشانه مزبور تنها به دو نشانه اول و دوم اکتفا شده است و از خط کشیده برای نشان دادن ذکر سجده استفاده نشده است.در این جا لازم است که پیروان هر مذهب با توجه به احکام سجده در مذهب خود آیات سجده را در قرآن کریم مشخص می کنند.به طور مثال در قرآنهای چاپ شمال غرب آفریقا که اکثر مردم در آنجا پیرو مذهب مالکی هستند به تعیین سجدات تلاوت از نظر فقه مالکی (پانزده مورد) اکتفا شده است.با توجه به مطلب فوق پیروان مکتب اهل بیت نیز می توانند به تعیین چهار موضع سجده واجب اکتفا کرده و برای تعیین سایر آیات سجده در قرآن کریم از علامتهای خاصی استفاده نکنند.
بسم الله الرحمن الرحیم